kopeninnederlandRekentools
Hart en bloedvaten

Enkel-armindex — met een gewone bloeddrukmeter komt hier geen bruikbaar getal uit

De enkel-armindex vergelijkt de bloeddruk bij je enkel met die bij je arm. De rekensom is een deling; de meting is het probleem. Bij de enkel hoort een dopplerapparaat, en een gewone bovenarmmeter om je kuit geeft daar geen betrouwbaar getal.

Bijgewerkt op 1 september 2026 Enkel ÷ arm No se envía ningún dato

Deze meting hoort in de spreekkamer thuis. De enkeldruk wordt bepaald met een dopplerapparaat dat de bloedstroom hoorbaar maakt; een gewone automatische meter om de enkel vindt vaak niets of iets verkeerds. Deze pagina rekent uit wat je invult — de kwaliteit van dat getal komt van elders.

Je metingen

Systolische druk, dus alleen de bovenwaarde. Beide armen en beide enkels.

mmHg
mmHg
mmHg
mmHg

Wat de index vergelijkt

Enkel-armindex = hoogste enkeldruk van dat been ÷ hoogste armdruk van beide armen

Bij gezonde vaten is de bloeddruk bij de enkel ongeveer gelijk aan of iets hoger dan die bij de arm. De index ligt dan rond de 1,0 of iets erboven.

Zit er een vernauwing in de slagaders naar het been, dan valt de druk stroomafwaarts terug en zakt de index. Dat is wat de meting zichtbaar maakt.

IndexInterpretatie
Boven 1,40Vaten niet samendrukbaar; index onbruikbaar
1,00 – 1,40Gebruikelijk bereik
0,91 – 0,99Grensgebied
0,90 of lagerWijst op vernauwing; hoort bij de arts

Nog te controleren bij de volgende herziening: de afkapwaarden zoals die in de Nederlandse huisartsenrichtlijn worden gehanteerd.

Waarom een hoge index geen goed nieuws is

Dit is het meest contra-intuïtieve deel van deze meting, en het wordt vaak verkeerd gelezen.

De bloeddrukmeting werkt doordat de manchet het vat dichtdrukt en je meet bij welke druk het weer opengaat. Vaten die door verkalking stijf zijn geworden, laten zich niet meer goed dichtdrukken.

Het gevolg: de meter geeft een kunstmatig hoge enkeldruk, en dus een hoge index. Dat betekent niet dat de doorbloeding uitstekend is — het betekent dat de meting niet meer werkt.

Boven ongeveer 1,40 is de index daarom niet te gebruiken en zijn andere onderzoeken nodig. Dat komt vaker voor bij mensen met diabetes of nieraandoeningen, waar vaatverkalking vaker voorkomt.

De valkuil is dus dubbel: een lage waarde wijst op een probleem, en een hoge waarde ook — alleen op een ander.

Waarom de meting het hele verhaal is

De rekensom stelt niets voor. Wat deze index bruikbaar of waardeloos maakt, is hoe de enkeldruk tot stand komt.

In de spreekkamer gebeurt dat met een dopplerapparaat: een sondetje dat de bloedstroom hoorbaar maakt, zodat je precies hoort bij welke druk hij terugkeert. Een automatische bloeddrukmeter zoekt naar trillingen in de manchet, en bij een verminderde stroom vindt hij die niet of verkeerd.

Verder hoort erbij: liggend meten, minstens vijf minuten rust vooraf, en per been de hoogste van twee slagaders nemen. Voor de armdruk geldt de hoogste van beide armen, niet het gemiddelde.

Dat laatste is geen detail. Zit er aan één arm een vernauwing, dan is die arm te laag en zou de index te hoog uitvallen. Door de hoogste te nemen wordt dat ondervangen.

Wat deze rekentool niet doet

Veelgestelde vragen

Kan ik dit thuis meten met mijn bloeddrukmeter?

Niet betrouwbaar. De enkeldruk wordt bepaald met een dopplerapparaat dat de bloedstroom hoorbaar maakt; een automatische meter zoekt naar trillingen in de manchet en vindt die bij een verminderde stroom niet of verkeerd. De rekensom is een deling, maar de meting is het hele verhaal.

Waarom is een hoge index slecht nieuws?

Omdat de meting werkt doordat de manchet het vat dichtdrukt. Vaten die door verkalking stijf zijn geworden laten zich niet meer goed dichtdrukken, waardoor de meter een kunstmatig hoge enkeldruk geeft. Boven ongeveer 1,40 is de index daarom onbruikbaar en zijn andere onderzoeken nodig.

Waarom de hoogste armdruk en niet het gemiddelde?

Omdat er aan één arm een vernauwing kan zitten. Die arm meet dan te laag, en met het gemiddelde zou de index te hoog uitvallen. Door de hoogste van beide armen te nemen wordt dat ondervangen — daarom worden beide armen gemeten.

Mijn ene been scoort goed en het andere niet, kan dat?

Ja, en daarom wordt de index per been apart beoordeeld. Een goed been zegt niets over het andere, en het laagste getal is het getal dat telt. Vernauwingen zitten vaak niet symmetrisch.

Wat als mijn index normaal is maar ik toch klachten heb?

Dat komt voor. Bij een vernauwing die in rust nog voldoende doorstroming toelaat, kan de index in rust normaal zijn terwijl er bij inspanning wel klachten optreden. Daarvoor bestaat een meting na inspanning, en die beoordeling hoort bij de arts.

Hiernaast lezen

Ook hier geldt: de rekensom is eenvoudig en de meting bepaalt de waarde ervan.

Bron en methode

Formule
Hoogste enkeldruk van het been gedeeld door de hoogste armdruk van beide armen
Meting
Liggend, na minstens vijf minuten rust, met een dopplerapparaat voor de enkeldruk
Armdruk
De hoogste van beide armen, niet het gemiddelde
Afkapwaarden
0,90 of lager wijst op vernauwing; boven 1,40 zijn de vaten niet samendrukbaar
Per been
De index wordt voor elk been afzonderlijk beoordeeld
Beperkingen
Vervangt de meting niet; boven 1,40 is de index zelf onbruikbaar
Gepubliceerd
1 september 2026
Última revisión
1 september 2026
Próxima revisión
februari 2027

Esta herramienta no emite diagnósticos y no sustituye la valoración de un profesional sanitario. Consulta el aviso médico.