Zicht en rijbewijs — je gezichtsveld telt met twee ogen samen, niet per oog
Twee getallen bepalen het: de gezichtsscherpte en het gezichtsveld. Het tweede verrast mensen het vaakst, want het wordt met twee ogen samen vastgesteld — een defect in het ene oog dat het andere op diezelfde plek niet heeft, telt daardoor niet mee.
Deze pagina beslist niets. Het CBR beoordeelt de rijgeschiktheid aan de hand van de Regeling eisen geschiktheid 2000, en bij twijfel op basis van een rapport van een oogarts. Wat hier staat is het kader, niet een uitslag.
Je situatie
Vul de gezichtsscherpte in zoals die op je meting staat — met bril of lenzen, als je die draagt.
Uitkomst
—
| Eis | Jouw situatie | Norm |
|---|
De berekening gebeurt in je browser. Geen van deze waarden wordt verstuurd of opgeslagen.
Het gezichtsveld telt samen
De gezichtsscherpte kent iedereen; het gezichtsveld is het deel dat vaker wordt misverstaan. Het gaat om hoeveel je waarneemt zonder je hoofd of ogen te bewegen — het is je waarschuwingssysteem voor de fietser die van rechts komt.
De eis wordt met twee ogen samen vastgesteld. Dat heeft een gevolg dat geruststellender is dan mensen verwachten: heb je met het ene oog een defect in je gezichtsveld en op diezelfde plek met het andere oog niet, dan voldoe je toch aan de eisen.
Wat wél zwaar weegt is het centrale deel: daar mogen geen ernstige afwijkingen zitten. Juridische bronnen beschrijven dat als een zone van dertig graden rond het centrum die vrij moet zijn van defecten.
Een beperkt gezichtsveld hoort bij aandoeningen als glaucoom, en kan ook na een beroerte ontstaan. Of je aan de eis voldoet, stelt een oogarts vast — niet een test op een scherm.
De eisen per groep
| Groep 1 — auto, motor, tractor | Groep 2 — vrachtwagen, bus | |
|---|---|---|
| Gezichtsscherpte | Minimaal 0,5 met één of twee ogen | Beste oog 0,8, slechtste oog 0,1 |
| Gezichtsveld horizontaal | 120 graden | 160 graden |
| Gezichtsveld verticaal | 40 graden | 60 graden |
| Correctie | Bril of lenzen toegestaan | Bij sterkte boven +8 of onder −8 zijn lenzen verplicht |
Voor de gezichtsscherpte maakt het niet uit of je de norm haalt met je blote ogen of met correctie. Dat is bij groep 1 het hele verhaal; bij groep 2 komt er de eis van het slechtste oog bij, en dus een meting per oog.
Als je er net onder zit
De grens van 0,5 is geen muur. In uitzonderlijke omstandigheden kunnen mensen met een visus vanaf 0,4 tot 0,5 toch geschikt worden verklaard voor groep 1. De voorwaarden zijn wel stevig:
- geen andere visuele functiestoornissen die meespelen;
- een rapport van een oogarts;
- een positieve rijtest.
Er bestaat ook een route via een bioptisch telescoopsysteem: haalt iemand daarmee 0,5, dan kan dat leiden tot een rijbewijs B met de beperking alleen rijden bij daglicht. Bronnen hierover zijn juridisch van aard en de voorwaarden zijn strikt; de maximale geschiktheidstermijn is vijf jaar.
Het omgekeerde bestaat ook. Voldoen aan de eis betekent niet altijd dat het klaar is: bij een visus tussen 0,5 en 0,7 verwijst het CBR soms alsnog door naar een oogarts, omdat zo'n waarde op een progressieve aandoening kan wijzen.
Verlies van zicht in één oog
Hier is de regel scherper dan veel mensen denken, en het woord dat telt is plotseling. Bij plotseling verlies van het gezichtsvermogen van één oog bestaat ongeschiktheid — en dat geldt ook bij storende dubbelbeelden waarbij één oog moet worden afgedekt.
Het is een tijdelijke situatie, geen eindpunt: na een aanpassingsperiode van minimaal drie maanden en op basis van een positief advies van een oogarts kan iemand weer geschikt worden verklaard voor groep 1.
Bij een groot rijbewijs loopt het anders. Wie met één oog minder gaat zien dan 0,1 mag tot drie maanden niet rijden. Daarna vult de werkgever een werkgeversverklaring in en de bestuurder een Gezondheidsverklaring. Het CBR onderzoekt dan of iemand geschikt kan worden verklaard voor een geografisch beperkt rijbewijs — dat is code 62 op het rijbewijs, waarmee alleen in een bepaald gebied gereden mag worden.
Melden en termijnen
Melden gaat via de Gezondheidsverklaring. Dat is aan de orde bij een oogaandoening, bij verlenging van een rijbewijs dat verloopt op of na je 75ste verjaardag, en bij verlenging van een groot rijbewijs.
Gaat het om een progressieve aandoening, dan verklaart het CBR iemand geschikt voor een vaste termijn — afhankelijk van de gezichtsscherpte één, drie of vijf jaar. Het rijbewijs is dan niet definitief weg, maar wordt periodiek opnieuw beoordeeld.
Een praktisch punt uit de keuringspraktijk: neem een recente oogmeting mee naar een keuring. Bij een bekende progressieve aandoening zoals staar, maculadegeneratie of glaucoom volgt vaak alsnog een verwijzing naar de oogarts.
Veelgestelde vragen
Welke gezichtsscherpte is minimaal nodig voor een gewoon rijbewijs?
Een visus van 0,5, gemeten met één of twee ogen. Het maakt niet uit of je die haalt met je blote ogen of met een bril of contactlenzen. Voor een groot rijbewijs ligt de lat hoger: het beste oog moet minimaal 0,8 halen en het slechtste oog 0,1.
Hoe wordt het gezichtsveld beoordeeld?
Met twee ogen samen. Heb je met het ene oog een defect en op diezelfde plek met het andere oog niet, dan voldoe je toch aan de eisen. Voor groep 1 geldt horizontaal 120 graden en verticaal 40 graden; voor groep 2 is dat 160 en 60 graden. In het centrale deel mogen geen ernstige afwijkingen zitten.
Mag ik rijden met een visus van 0,4?
Soms. In uitzonderlijke omstandigheden kunnen mensen met een visus vanaf 0,4 tot 0,5 geschikt worden verklaard voor groep 1, mits er geen andere visuele functiestoornissen zijn, er een rapport van een oogarts is en een rijtest positief uitvalt. Het CBR beslist.
Ik zie ineens niets meer met één oog. Mag ik rijden?
Nee. Bij plotseling verlies van het gezichtsvermogen van één oog bestaat ongeschiktheid, en dat geldt ook bij storende dubbelbeelden waarbij één oog moet worden afgedekt. Na een aanpassingsperiode van minimaal drie maanden en een positief advies van een oogarts kan iemand weer geschikt worden verklaard voor groep 1.
Ik voldoe aan de eis. Kan het CBR mij dan toch doorsturen?
Dat komt voor. Bij een visus tussen 0,5 en 0,7 verwijst het CBR soms alsnog naar een oogarts, omdat zo'n waarde kan wijzen op een progressieve aandoening. Ook bij een bekende aandoening als glaucoom, staar of maculadegeneratie volgt vaak extra onderzoek. Bij een progressieve aandoening verklaart het CBR iemand geschikt voor een vaste termijn: afhankelijk van de gezichtsscherpte één, drie of vijf jaar.
Hiernaast lezen
De omrekening van je uitslag naar 20/20 of logMAR staat op een eigen pagina; hier gaat het alleen om de norm.
Bron en methode
- Kader
- Regeling eisen geschiktheid 2000, hoofdstuk 3, zoals toegepast door het CBR
- Groep 1
- Visus 0,5 met één of twee ogen; gezichtsveld 120 graden horizontaal en 40 verticaal
- Groep 2
- Beste oog 0,8 en slechtste oog 0,1; gezichtsveld 160 graden horizontaal en 60 verticaal
- Gezichtsveld
- Vastgesteld met twee ogen samen; centrale deel moet vrij zijn van ernstige defecten
- Correctie
- Bril of lenzen toegestaan; bij groep 2 lenzen verplicht boven +8 of onder −8
- Beslissing
- Ligt bij het CBR, zo nodig op basis van een rapport van een oogarts en een rijtest
- Gepubliceerd
- 1 september 2026
- Laatste herziening
- 1 september 2026
- Volgende herziening
- februari 2027
Deze rekentool stelt geen diagnose en vervangt niet het oordeel van een zorgverlener. Lees de medische disclaimer.